کنترل شته ، یک دردسر همیشگی

کنترل شته ، یک دردسر همیشگی

کنترل شته

شته ها از جمله موجودات انگل ( آفات مکنده) هستند که با داشتن قطعات دهانی از نوع زننده- مکنده با تغذیه از شیره نباتی موجب ضعف گیاهان و در نتیجه کاهش رشد می شوند. شته ها مازاد شیره نباتی مصرفی را از طریق زائده موجود در بند ششم شکم خود که « کورنیکول» نام دارد، بر روی برگ می ریزند، بنابراین چسبناکی و خیسی سطح برگ در اثر ترشح عسلک توسط شته ها می باشد که باعث جلب حشراتی مانند مورچه ها و همچنین رشد قارچ های ساپروفیت (گندرو) می شود ضمن اینکه عسلک فتوسنتز را کاهش داده و حتی باعث بسته شدن روزنه های برگ می شود.

 

شته ها ناقل ویروس هستند!

شته ها با توجه به تغذیه از شیره نباتی گیاهان قادرند تا بیماریهای ویروسی را از گیاهان بیمار به سالم انتقال دهند.
شته ها تولید مثل بسیار قوی و جالبی دارند بطوری که قادرند بدون جفت گیری زاد و ولد کنند و در مدت زمان بسیار کوتاهی جمعیت خود را بصورت تساعدی افزایش دهند. اما عواملی مانند شرایط نامساعد محیطی به ویژه باران شدید و همچنین دشمنان طبیعی از افزایش جمعیت آنها کاسته و به عنوان عوامل بازدارنده رشد جمعیت شته ها می باشند.

 

دشمنان طبیعی شته ها

شته ها در بهار به عنوان اولین حشراتی هستند که بر روی علفهای هرز و سپس گیاهان ظاهر می شوند و این در حالی هست که هنوز دشمنان طبیعی آنها مانند کفشدورکها، بالتوریها و سایر عوامل شکارگر و پارازیتویید از فاز زمستانه خارج نشده و فعال نیستند. بنابراین استفاده از سموم شیمیایی بصورت مدیریت شده می تواند روی دشمنان طبیعی اثر گذار باشد و در ادامه فصل توسط همین عوامل کنترل می شوند.
اما برای مبارزه با شته ها در محیط های بسته خصوصا در داخل خانه استفاده از سموم شیمیایی توصیه نمی شود، بلکه با روشهای ساده بدون استفاده از ترکیبات شیمیایی می توانید با این حشره کوچک مبارزه کنید.

 

چند راهکار خانگی برای کنترل شته ها

اگر گیاه شما آلوده به این آفت شد می تواند با یک گوش پاک کن آغشته به مایع ظرفشویی و یا الکل به راحتی شته ها را از روی گیاه بردارید و از بین ببرید.
اگر شته در اوج خسارت خود باشد، یعنی طبق توضیحات بالا، عسلک بر روی برگ ترشح کند و سطح برگها چسبناک شده باشد، با محلول آب و مایع ظرفشویی ( ریکا) بر روی سطح برگها اسپری کنید و با دستمال مرطوب بعد از یکی دو ساعت سطح برگ را پاک کنید و یا با آب خالص مجدد سطح برگها را اسپری کنید و با دستمال پاک کنید.

نکته: در داخل بطری اسپری (مثلا بطری شیشه شو تمیز) آب بریزید و قطره قطره ریکا اضافه کنید و بطری را تکان دهید، با اولین کف ایجاد شده، ریختن ریکا را قطع کنید تا آسیبی به گیاه وارد نشود.
راه دیگر برای مبارزه با شته تهیه عصاره تنباکو است. تنباکو حاوی نیکوتین بوده و شته را کنترل می کند. مقداری تنباکو را در داخل پارچه بخیسانید و روی آن وزنه ای قرار دهید و عصاره بدست آمده را روی شته ها اسپری کنید.
همچنین ترکیباتی مانند تنداکسیر (عصاره فلفل تند قرمز و سیر) و صابون پالیزین به عنوان ترکیبات ضد تغذیه، از تغذیه و افزایش جمعیت شته جلوگیری می کند.

همچنین قرار دادن چند کفشدوزک بر روی گیاه آلوده به شته و یا رها سازی در داخل گلخانه های خانگی می‌تواند بصورت طبیعی شته ها را کنترل کند.

کنترل شته

فراری دادن و کنترل شته با کمک گیاهان

اگر گلخانه خانگی کوچک دارید، چند گلدان رزماری یا بومادران در کنار سایر گلدانها قرار دهید. اسانس این گیاهان دور کننده آفات است. در داخل باغچه اگر با مشکل شته مواجه هستید، با فشار آب روی غنچه، پاجوش ، سرشاخه و سایر قسمت های گیاه شته ها را بشویید و به از بین ببرید. حتی بر روی محور غنچه گل رز، با چند ضربه آرام به مرکز کلونی آنها به راحتی شته ها را بر روی زمین بریزید و از بین ببرید. در درختان، پاجوش ها اولین قسمت درخت است که در بهار آلوده به شته ها می شوند، بنابراین پاجوش های آلوده را هرس کنید و از بین ببرید. و در نهایت با کاهش مصرف سموم شیمیایی و حمایت از دشمنان طبیعی ضامن سلامت خود و محیط زیست باشیم و این جمله زیبا را به یاد داشته باشیم:

دشمنِ دشمنِ من، دوستِ منه!

The enemy of my enemy is my friend!

نویسنده: سعید بابایی